Formele samenwerking INBO en VLIZ bekrachtigd

09-01-2007
Oostende, Brussel
logo VLIZ

Op vrijdag 12 januari 2007 ondertekenen Paul Breyne, gouverneur van West-Vlaanderen en voorzitter van het Vlaams Instituut voor de Zee (VLIZ: www.vliz.be) en prof. dr. Eckhart Kuijken, administrateur-generaal van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO: www.inbo.be), een formeel samenwerkingsakkoord tussen de mariene- en kustonderzoekers van het INBO en het VLIZ. Het doel is de realisatie van een verregaande samenwerking op het gebied van informatie-uitwisseling en databeheer.

Wat voorafging

Het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) is een wetenschappelijke instelling van de Vlaamse overheid. Het INBO is ontstaan op 1 januari 2006 door het samensmelten van 2 bestaande instituten, het Instituut voor Natuurbehoud (IN) en het Instituut voor Bosbouw en Wildbeheer (IBW). Beide instituten hebben een lange traditie in beleidsgericht onderzoek en wetenschappelijke dienstverlening, die wordt verdergezet in het nieuwe instituut INBO.

Het VLIZ lijkt hiermee vergeleken een nieuwkomer. Het werd in 1999 opgericht door de Vlaamse Regering, de provincie West-Vlaanderen en het Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek Vlaanderen om ondersteuning te bieden aan de kust- en zeewetenschappen in Vlaanderen. Daarmee kwam een eind aan een lange periode van speculaties en ideeënvorming over een ‘nieuw op te richten zeeinstituut’ in ons land, een denkpiste die eigenlijk reeds op gang kwam met de oprichting van het voormalige Instituut voor Zeewetenschappelijk Onderzoek (IZWO) in 1970. Met de opname van dit IZWO in het nieuwe VLIZ was de cirkel rond.

De competenties van beide instituten

Beide instellingen zijn toonaangevend in hun competenties en sterk complementair qua activiteiten zodat een krachtenbundeling tot een belangrijke meerwaarde kan leiden.

Het VLIZ fungeert als infoloket, datacentrum en internationaal aanspreekpunt voor zeewetenschappelijk onderzoek in Vlaanderen. Het faciliteert daarnaast ook logistieke ondersteuning aan zeewetenschappers onder de vorm van scheepstijd en apparatuur. In elk van die domeinen ondersteunt het VLIZ meer dan 500 specialisten die – gespreid over meer dan 70 onderzoeksgroepen – actief zijn rond zee en kust. Omdat het VLIZ zelf geen onderzoek doet, hebben de ca. 30 personeelsleden (waarvan de helft op vaste basis) de handen vrij voor een op maat gesneden ondersteuning van het onderzoek.

Het INBO is het Vlaams onderzoeks- en kenniscentrum voor natuur en het duurzame gebruik ervan. Het INBO verricht onderzoek en levert kennis rond biodiversiteit aan al wie het beleid voorbereidt, uitvoert of erin geïnteresseerd is. Als Vlaamse instelling werkt het INBO in de eerste plaats voor de Vlaamse overheid, maar het levert ook informatie voor internationale rapporteringen en gaat in op vragen van lokale besturen. Daarnaast ondersteunt het INBO onder meer organisaties voor natuurbeheer, bosbouw, landbouw, jacht en visserij. Het INBO maakt zijn bevindingen ook bekend in de wetenschappelijke wereld en bij het grote publiek. Het INBO telt ongeveer 270 medewerkers, voornamelijk onderzoekers en technici. Naast de hoofdzetel in Brussel, heeft het INBO vestigingen in Geraardsbergen, Groenendaal, Linkebeek en Merelbeke.

Binnen het onderzoek van het INBO over de natuur zijn er heel wat projecten die verband houden met de zee. Het INBO onderzoekt mariene en getijdegebonden habitats en voert er monitoring uit van soorten en ecosystemen. Zo volgt het INBO de vogelpopulaties op langs de Zeeschelde en op de Noordzee. Ook natuurontwikkeling wordt bestudeerd, bv. in de IJzermonding en het Antwerpse havengebied. Het onderzoek van het INBO richt zich tevens op het strand, de duinen en de polders. Daarbij komen onder meer het beheer en herstel van vegetaties en de ecologie van wilde ganzen en watervogels aan bod. Een groot deel van dit onderzoek kadert in internationale en Europese engagementen, zoals de Kaderrichtlijn Water, de Habitatrichtlijn, de Vogelrichtlijn, de Ramsar-Conventie, de Lange Termijnvisie Schelde-estuarium en het Sigmaplan.

Twee toonaangevende instituten werken nauwer samen

VLIZ werkte al nauw samen met de voorlopers van het INBO en later met het INBO zelf. De IBW-bibliotheek fungeerde voor VLIZ als ondersteunend Belgisch inputcentrum voor de ASFA-databank, het grootste wereldwijde literatuurbestand over aquatische wetenschappen en visserij van de Wereldvoedselorganisatie (FAO) van de VN. VLIZ ondersteunt reeds meerdere jaren het onderzoek van het INBO, door scheepstijd en andere infrastructuur te voorzien voor het zeevogelonderzoek en onderzoek naar zaadverbreiding door grazers. Het INBO gebruikt nu al de VLIZ datasystemen voor zeegebonden onderzoek en informatiebeheer. Via het samenwerkingsakkoord zullen het INBO en VLIZ elkaar beschouwen als bevoorrechte partner voor de samenwerking op het gebied van databanken voor informatie, literatuur en gegevens van de mariene, kust- en getijdengebonden biologie en monitoring. Ook de logistieke ondersteuning van het onderzoek en de assistentie bij verspreiding en vulgarisering van de onderzoeksresultaten worden met dit akkoord geformaliseerd.

Concreet zal VLIZ ondersteuning bieden bij het maken van databanken, fungeren als datacentrum en archief voor de monitoringsgegevens van het marien gebonden onderzoek van INBO en de datasets documenteren en toegankelijk maken. Daarnaast zal VLIZ de mariene publicaties van INBO meer zichtbaarheid geven via het internet en publicaties. Het VLIZ kan op vraag van INBO assisteren bij nationale en internationale verplichtingen en fungeren als gateway (zogenaamd ‘data warehouse’) tussen INBO en nationale en internationale datacentra. INBO gebruikt het op het VLIZ ontwikkelde informatiesysteem IMIS (inclusief Open Archief) en er wordt onderzocht hoe de beide bibliotheken hun samenwerking verder kunnen uitbouwen en verbeteren. INBO zal op zijn beurt het VLIZ ondersteunen met wetenschappelijke expertise en de samenwerking verderzetten op het gebied van invoer voor de ASFA-databank rond aquatische publicaties. Ook zullen beide partijen samenwerken bij de organisatie van relevante colloquia, workshops en gezamenlijke externe communicatie (vb. naar media en onderwijs).

Persinfo 
Jan Seys (0478/37 64 13; info@vliz.be) en Sandra Van Waeyenberge (0486/83 09 81; sandra.vanwaeyenberge@inbo.be)
Feedback